مروری بر شرایط مسکن در جوامع مختلف نشان می‌دهد که تقریباً هیچ کشوری مدعی حل مشکلات مسکن در جامعه خود نیست. مسائل برخی از کشوره از نوع کمی بوده که ناشی از کمبودهای موجود مسکن –رشد جمعیت –مهاجرت و تنگناهای اقتصادی است و عمدتاً کشورهای در حال توسعه را شامل می‌شود. در مقابل-مسائل مسکن در کشورهای توسعه یافته بیشتر از نوع کیفی و نیز تغییر ساختارهای جمعیتی و اجتماعی است. شاخص‌های مسکن از یک سو ابراز شناخت وضعیت مسکن در ابعاد مختلف فوق الذکر بوده-و از سوی دیگر-ابراز کلیدی برای ترسیم چشم انداز آینده مسکن و برنامه‌ریزی آن هستند. مقاله حاضر به بررسی تعدادی از شاخص‌های مسکن شهری در ایران پرداخته و جایگاه و سیر تحول آن‌ها مورد تجزیه و تحلیل قرار می گیرد. یافته‌های تحقیق نشان می دهد که شاخص‌های مسکن شهری در ایران تحت تاثیر دو نوع عوامل بیرونی و درونی قرار داشته اند. عوامل بیرونی موثر بر مسکن – نظیر عوامل جمعیتی-اقتصادی و اجتماعی موجبات رونق و رکود مسکن را فراهم کرده‌اند و برنامه‌های مسکن کمتر در وضعیت کلی مسکن و بهبود شاخص‌های آن مؤثر بوده‌اند. عوامل درونی مسکن-که عمدتاً تحت تأثیر چگونگی و فرایند برنامه‌ریزی مسکن قرار دارند نیز در ابعاد خاصی-وضعیت مسکن را شکل می‌دهند. یکی از عوامل درونی مهم موثر بر مسکن- نگرش به شاخص‌های مسکن شهری و چگونگی بکارگیری آن‌ها در برنامه‌های مسکن است. ضروری است جایگاه شاخص‌های مسکن در برنامه از دیدگاه علمی و بطور جامع تعیین شده و نقش آن‌ها در قالب ابعاد اقتصادی-اجتماعی و کالبدی مورد پژوهش قرار گیرند. تبیین رابطه علت و معلولی شاخص‌های مسکن و سایر عوامل می‌تواند ضمن روشن کردن علت تحولات و دگرگونی شاخص‌های مسکن در کشور- موجب ارتقاء برنامه‌های مسکن و توسعه شهری را فراهم آورد. فایل کامل این مقاله به صورت رایگان قابل دانلود است.